En Atmasyondan En İsabetlisine 20 Cenk Filmi
Cenk filmlerinin afişlerinde ve fragmanlarında sık sık “Gerçek bir hikayeden uyarlanmıştır” ibaresini görüyoruz. Ara sıra filmlerin yönetmenleri, bu uyarlama kısmında çok çok fazla esneklik gösterebiliyor.
Hollywood’da hiçbir süre modası geçmeyen filmlerden biri de harp filmleridir. Bu filmlerde eleştirmenlerin en fazlaca dikkat etmiş olduğu şeylerden biri de, filmin gerçek vakaları anlattığı ya da gerçek olaylardan esinlendiği filmlerde gerçeğin isabetli aktarılmasıdır.
Bazı filmler bu vaatlerini yerine getirirken bazıları bu mevzuda pek de ısrar eden değiller. Öte taraftan zamanı olarak isabetli bir konunun anlatılması ile filmlerin başarısı içinde pek de bir bağlantı bulunmuyor. İşte en “özgür” uyarlamadan en aslına sadık kalana 20 harp filmi:
- Pearl Harbor
Film Pearl Harbor saldırısını konu alıyor. Pearl Harbor’daki Amerikan üssüne Japon hava kuvvetleri hücum düzenliyor. Burası doğru, geri kalanı tamamen alakasız. Uçaklar, otomobiller, sigaralar, eşyalar, hiçbiri 1940’lara ilişkin değil. Normalde gri-beyaz olan Japon uçaklarıysa yeşil.
- U-571
U-571 bir harp filminden ziyade bir Amerikan propaganda filmi olarak gösteriliyor. Bu denizaltı filmimizde Alman U-boat askerleri canilerin önde gideni olarak gösterilirken ABD savaşı tek başına kazanmış benzer biçimde lanse ediliyor. Gerçekteyse savaşı ABD tek başına kazanmadığı benzer biçimde U-boat denizcileri de genel anlamda batan gemilerden hayatta kalanları kurtaran ve bazılarını tutsak alan askerlerdi. Doğal bu Nazi oldukları gerçeğini değiştirmiyor.
- Windtalkers
2002 yılında yapılmış film kağıt üstünde Najavo koduyla yazışma kuran askerlere odaklanacaktı sadece pratikte Nicolas Cage’i merkezine alan bir film oldu. Filmimizde bir karakter 870 bombayı etkisiz hale getirdiğini söylüyordu.
- The Hurt Locker
**İkinci Irak Savaşı’**nda bir Irak Bomba İmha Ekibi’nin isyancılar tarafınca hedef alınmasını özetleyen bu filmimizde vakalar ne kadar dramatize edilebilirse o denli ediliyor. Fazlaca ciddi bir iş icra eden bu ekibi disiplinsiz adrenalin meraklıları olarak gösteren filmimizde ek olarak karakterler emirleri görmezden gelip dostlarını da riske atmasıyla biliniyor.
- Flyboys
2006 senesinde çıkan bu filmimizde, 1. Dünya Savaşı esnasında harp uçaklarını uçurmaya gönüllü olan bir grup pilotun öyküsünü izliyoruz. Filmimizde gördüğümüz teknolojiler ve uçaklar ise o dönemde bulunmuyor. Ek olarak askerlerin giysileri de hatalı şekilde aktarılmış.
- Red Tails
Siyahi Amerikalı pilotların gerek yaşamın zorluklarına göğüs gererek pilot oldukları Tuskegee eğitim programına odaklanan bu filmin sonunda bu pilotların tek bir tayyare bile kaybetmeyen askerlere dönüştüğünü görüyoruz. Filmimizde masabaşı iş icra eden komutanlarının esinlenildiği asker, gerçekte pek fazlaca uçuş görevi yapmış oldu. Ek olarak ekip 25 kadar pilotunu savaşlarda yitirdi.
- Gladiator
Maximus’un babasını öldüren ve kendisini köle olmaya iten Commodus’tan almış olduğu intikamla hatırladığımız bu epik film de zamanı hatalı aktaranlar içinde bulunuyor. Ilk olarak Maximus’un babası Viyana’da vebadan öldü. Commodus ise arenada değil, banyosunda biri tarafınca boğularak öldürüldü. Ek olarak filmimizde Markoman Savaşları Roma zaferiyle bitmiş benzer biçimde gösteriliyordu. Gerçekte harp devam ediyordu.
- Men of Honor
Gerçek bir hikayeden uyarlanan bu yapımda, bir tarlada çalışan Carl Brashear’ın evini terk edip ilk siyahi usta donanma dalgıcı olma öyküsünü anlatıyordu. Film, Brashear’ın karşılaşmış olduğu zorlukları küçümsemekle ve Charlize Theron’un karakterinin gereksiz olmasıyla eleştirilmişti.
- Enemy At The Gates
Film başarıya ulaşmış olsa da bazı tutarsızlıklar içeriyordu. İki keskin nişancının hikayesine odaklanılması genel olarak eleştiri mevzusuydu. Ek olarak bu askerler, tek kişilik ordu olarak gösteriliyordu. Gerçekte cephede fazlaca daha çok asker vardı. Ek olarak muharebede Rus askerlerinin cepheye silahsız gönderildiğine dair herhangi bir zamanı kanıt bulunmuyor.
- The Patriot
Mel Gibson’ın filmi bir dönem kahraman olarak bile adlandırılmış İngiliz vatandaşı Benjamin Martin’i canavar olarak gösterirken pek fazlaca hikayeyi de olduğundan değişik göstermesiyle tepki çekmişti.
- Jarhead
ABD ordusundan **Anthony Swofford’**un hatıralarından yola çıkılarak meydana getirilen film, kazara tabanca arkadaşını vurmak ya da harp alanında terk edilmek benzer biçimde vakaları aktarıyordu. Film, bu olayların gerçekçi olmadığı iddiasıyla eleştirilmişti.
- American Sniper
ABD tarihinin en ölümcül keskin nişancıları içinde yer edinen Chris Kyle’ın hikayesine odaklanan film, bir sahnede düzmece bebek kullanıldığı sebebi öne sürülerek eleştiri oklarının hedefi olmuştu.
- Full Metal Jacket
Bir ABD askerinin Vietnam’da yaşadıklarından yola çıkarak yarı otobiyografik bu yapım, askerlerin eğitimlerine odaklanıyordu. Filmimizde karşımıza çıkan Lee Ermey hakkaten de muharebede eğitim çavuşu olarak vazife almıştı.
- Lone Survivor
Gerçek askeri hikayelere dayanan film, 40 milyon dolara yapılmasına karşın 154,8 milyon dolar kazanmayı başarmıştı. Askerlerin gerçek hikayelerini gerçekçi şekilde anlatmasıyla film beğeni kazanmıştı.
- Black Hawk Down
Ridley Scott’ın aynı isminde kitabından uyarladığı Black Hawk Down, 1993’te ABD askerlerinin Mogadishu’da yaşadıklarını anlatıyordu. Filmimizde Somalililerin görünüşleri ya da dilleri fazlaca isabetli olmasa da vaka oldukça gerçeğe uygun ve detaylı şekilde ele alınmıştı.
- Come and See
1985 yılında yapılmış bu Sovyet filmi, Nazilerin 2. Dünya Savaşı esnasında işledikleri harp suçlarına odaklanıyordu. Filmimizde zamanı vakalar en isabetli şekilde aktarılırken Wehmarcht’ta yaşanmış olan vakaları gerçeklerden şaşmadan aktarıyordu.
- Saving Private Ryan
Normandiya’da bir grup ABD askerinin hikayesine odaklanan bu filmimizde muharebede tüm kardeşleri ölen bir askerin kurtarılma süreci anlatılıyordu. Gerçek bir hikayeye odaklanmasa da film kullanılan ekipmanlar ve aktarılan harp süreci açısından gerçeğe oldukça yakındı.
- Hacksaw Ridge
Hacksaw Ridge gerçekte bir belgeselden uyarlandı. Filmimizde Amerikan askeri doktoru Desmond Doss’un hayatından bir kesiti izliyoruz. Doss, 2. Dünya Cenkı’nda etken görevde olmasına karşın tabanca taşımayı reddediyordu. Film, karakterin doğru anlatımı açısından tüm zamanların en isabetli filmlerinden biriydi.
- Dunkirk
Tüm zamanların gerçeğe en sadık harp filmlerinden kabul edilen Dunkirk, 2. Dünya Savaşı’nda Dunkirk’ün boşaltılması sürecini oldukça gerçekçi şekilde konu alıyor. Film, 526 milyon dolar gişe kazancıyla tüm zamanların en başarıya ulaşmış harp filmi oldu.
- Restrepo
2010 yılında yapılmış bu belgesel, Afganistan’da Restrepo adlı bir tepede konuşlanan bir manga askerin harp esnasında ve sonrasında yaşadıklarını konu alıyor. Restrepo, tüm zamanların en iyi harp belgeseli olarak adlandırılıyor ve Rotten Tomatoes skoru da %96.
