Niçin Daha Uzun Süre Dayanan Batarya Yapmıyorlar?

Bir telefon satın alırken kullanım alışkanlıklarımıza bakılırsa pek oldukca değişik özelliğine bakarız. Kimimiz için mühim olan kamera performansıyken kimisi telefonun işlemcisine göz atıp ne kadar kuvvetli olduğuyla ilgilenir.

Hepimiz için ortak olan sual ise ‘şarjı ne kadar gidiyor?’ olur. Sonunda günün her saati elimizde olan bir cihazın ne kadar süre dayanacağını bilmek önemlidir… Fakat bu mevzuda bir mesele var; eskiden günlerce giden telefon şarjları artık taş çatlasın iki gün dayanıyor. Bu da kullanım oranı düşükse gerçekçi bir süre. İyi de, devamlı para harcayıp telefonları geliştiren teknoloji devleri, niçin günlerce kafi gelecek bataryalar geliştirip üretemiyor?

Ilk olarak şu ‘şarjın eskiden günlerce dayanması’ mevzusuna bakalım;

Aslen bu probleminin yanıtını kestirmek zor olmasa gerek, biliyor da olabilirsiniz. Fakat biz gene de üstünden geçelim.

Eskiden telefonlar oldukca daha ‘ufak’ bataryalara haiz olmasına karşın günlerce şarj etmemize gerek kalmıyordu. Bu da günümüzde kimi zaman günde iki kere şarj ettiğimiz telefonları düşününce ister istemez akıllara bu suali getiriyor.

Sadece eskiden telefonlar yalnızca ‘telefon’du. Akıllı değildi…

Eskiden telefonları yalnızca ‘alo’ demek için ya da sms atmak için kullanıyorduk. Hadi bilemedin yılan oynamak için… Şimdi ise aklınıza gelebilecek her şeyi telefonlarımız ile yapıyoruz ve bu da oldukca daha kuvvetli işlemcilere, ekranlara gerek olduğu anlamına geliyor. Haliyle telefonun kullandığı enerji de artıyor. Şu demek oluyor ki aslen bu rahat ilk probleminin en rahat yanıtı bu.

Telefon bataryaları aslen gelişiyor. Sadece telefonların öteki pek oldukca donanım özelliği daha süratli gelişiyor… Daha çok güç tüketimi, devamlı artan ekran süreleri ile telefon kullanım şekillerimiz… Bunların her biri bataryalar ne kadar gelişirse gelişsin, o kadar da uzun gidememesine niçin oluyor.

‘E o vakit gene günlerce kafi gelecek kadar kuvvetli bataryalar yapsınlar’

Haklı olarak aklınıza gelecek ikinci sual da bu. Hatta ‘yepyeni ve daha kuvvetli bir batarya teknolojisi geliştirildi’ haberlerini görünce insan ister istemez ‘biz niçin göremiyoruz o kuvvetli bataryaları’ diye de düşünüyor. Fakat bu probleminin bir sürü mantıklı cevabı var. Gelin hepsine tek tek bakalım.

Ilk olarak, daha kuvvetli batarya ‘daha büyük batarya’ demek

İlk gerekçemiz bu. Akıllı telefonların boyutları bir yere kadar büyüdü, sadece bu telefonların eski tabirle ‘cep telefonu’ olarak kalabilmesi için bir de sınır var sonuçta. Bu da haliyle telefonlara konulabilecek bataryalar için bir boyut limiti oluşturuyor.

Aynı şekilde daha ince ve hafifçe telefonlar da seneler içinde değişen güzel duyu algısı ve kullanım rahatlığı sebebiyle pek çoğumuzun göz attığı bir kriter. Daha kuvvetli bir batarya için bu da bir öteki engel.

Lityum iyon bataryalarda telefonlar için maksimum kapasite sınırına büyük oranda ulaştık

Telefon bataryalarında uzun senelerdir lityum iyon bataryalar kullanılıyor. Günümüzde bilhassa amiral gemilerinde 5000-6000mAh seviyesinde oldukça kuvvetli bataryalar kullanılıyor. Gelinen noktanın ise lityum iyon bataryalardan alınabilecek maksimum verim noktasının zirvelerinde olduğu söyleniyor.

Lityum iyon bataryalarda ‘sıkıştırılabilecek gücün‘ bataryanın yapısı sebebiyle bir sınırı var. Daha çok güç sıkıştırılamadığı için, bataryaların da belli bir limitte kalması aslen oldukça düzgüsel…

Yok mu başka bir batarya teknolojisi, onu yapsınlar o vakit…

Doğal ki daha kuvvetli, daha ufak ve daha uzun ömürlü bataryalar için pek oldukca emek verme yürütülüyor. Standart lityum iyon bataryaların yerini alacak katı hal bataryaları için değişik materyallerle geliştirmeler yapılıyor. Laboratuvar ortamında iyi netice veren bazı bataryalar da karşımıza çıkıyor.

Sadece bataryalar için pek oldukca değişik başlığın değerlendirilmesi gerekiyor. Yeni bir bataryanın günümüz averaj kullanım süresi ile oldukca daha çok gün süresince şarj edilmeden kullanılabilir olması tek ölçüt değil. Bunun yanında performansı iyi mi etkilediği, şarj edilerek ne kadar yıl süresince sıhhatli bir halde çalışabileceği benzer biçimde sayısız etken değerlendiriliyor.

Ek olarak yeni bir hammade ile yeni bir batarya üretmenin üreticiler için de hazırlanılması ihtiyaç duyulan bir süreç olacağı, oldukca sayıda donanımın bir arada çalmış olduğu telefonlarda uyumluluk için emek harcamalar yapılması gerekeceği benzer biçimde sayısız adımı da atlamamak gerekiyor.

Doğal ki bir de maliyet mevzusu var. Akıllı telefonların fiyatlarının belirli bir seviyede tutulması tüketici açısından oldukça mühim.

Her ne kadar vatanımızda bu bizim için gülünecek bir şey haline gelmiş olsa da, dünya genelinde tüketiciler için akıllı telefonların fiyatlarının ruhsal bir üst limiti var ve üreticiler bunu aşmayı o kadar da göze alamıyor. Hatta hatırlıyorum, iPhone tutarları ilk kez 1000 doları gördüğünde şok tesiri yaratmış ve Apple ABD’de epey tepki toplamıştı…

Kullanıcı için şarj satın alma davranışında o kadar da etkili değil

Açıkçası bir öteki mühim gerekçe ise şarjı günlerce gidecek telefonların tüketici için bir ‘gerekseme’ haline gelmemiş olması ve satın alma davranışına direkt bir tesirinin olmayacak olması. Doğal ki öyleki bir telefon çıksa her insanın dikkatini çeker sadece şu an için tüketicilerden bu şekilde yoğun bir talep yok.

Şarjı ortalama bigün giden, averaj kullanım süresi göz önüne alındığında bataryası iki yıl kadar verimli çalışabilen bir telefon, hepimiz için kafi görünüyor.

Bataryalar yerine şarj teknolojileri gelişiyor

Teknoloji devleri, bataryaların performansını sınırsız artıramasalar da yeni şarj teknolojileri ile bu açığı kapatıyorlar. Artık pek oldukca yeni nesil telefon bir saatten kısa sürede şarj oluyor. Süratli şarj, temassız şarj benzer biçimde teknolojiler yardımıyla telefonu arada bir şarja takmak o denli da büyük bir mesele değil. Şu demek oluyor ki yukarıda da bahsettiğimiz benzer biçimde, daha kuvvetli batarya büyük bir gerekseme olmuyor.

Kim bilir şarj teknolojileri gelişmese ve bir telefonun şarj alması saatler sürseydi, o vakit buna daha oldukca gerekseme duyulurdu, sadece öyleki değil.

Uzun lafın kısası, devam eden AR-GE emek harcamaları ile doğal ki önümüzdeki süreçte oldukca daha kuvvetli, oldukca daha uzun ömürlü bataryalar yeni sektör normali halini alacak. Sadece o bataryalarla beraber telefonları kullanma şeklimiz de kim bilir gene değişmiş olacak… Bekleyip bizi nelerin beklediğini göreceğiz.