Elektrikli Vasıta Şarj Tutarı Hesaplama Iyi mi Yapılır?

Elektrikli vasıta şarj maliyetleri, batarya kapasitesi, enerji tüketimi ve elektrik tarifelerine nazaran hesaplanır. Doğru hesaplama yapmak için aracınızın teknik özelliklerini bilmeniz ve güncel elektrik fiyatlarını takip etmeniz gerekir. Hesaplamalar yardımıyla elektrikli aracınızın işletme maliyetini evvelde öngörebilir, enerji tasarrufu stratejileri geliştirebilirsiniz.

Elektrikli vasıta şarj tutarı iyi mi hesaplanır? Temel formül ve kolay ifade

Şarj tutarı hesaplama sürecinde ilk olarak aracınızın teknik özelliklerini bilmeniz gerekir. Batarya kapasitesi kilowatt saat (kWh) cinsinden anlatılır ve vasıta kılavuzunuzda bu bilgiyi bulabilirsiniz. Mesela, Tesla Model 3’ün 75 kWh bataryası var ise ve elektrik birim fiyatı 2 TL ise, tam şarj maliyeti 150 TL olacaktır.

Hesaplama yaparken enerji kayıplarını da göz önünde bulundurmalısınız. Şarj esnasında meydana gelen ısı kaybı ve dönüşüm kayıpları sebebiyle, kuramsal hesaplamanın üstüne ek maliyet eklenmiş olur. Bu kayıplar çoğu zaman toplam enerjinin %10-15’i kadardır ve gerçekçi bir bütçe planlaması için kesinlikle hesaba katılmalıdır.

Elektrikli vasıta şarj tutarı hesaplarken aşağıdaki ipuçlarından faydalanabilirsiniz:

• Batarya kapasitesi (kWh) × Elektrik birim fiyatı = Tam şarj maliyeti
• Kullanılan enerji miktarı (kWh) × Birim fiyat = Gerçek maliyet
• Şarj verimliliği kayıpları için %10-15 extra maliyet hesaba katın.
• Enerji tüketimi hesaplaması için: Kat edilen mesafe ÷ Vasıta verimliliği
• Günlük kullanım maliyeti = Günlük kat edilen km × Km başına enerji tüketimi × Birim fiyat

Evde şarj maliyeti: kWh birim fiyatı ile aylık harcama iyi mi bulunur?

Aylık elektrik tüketiminizi hesaplarken, ilk olarak aracınızın enerji verimliliğini öğrenmeniz gerekir. Mesela, günde 50 kilometre yol kat eden ve 100 kilometrede 18 kWh tüketen bir vasıta için aylık enerji ihtiyacı 270 kWh olacaktır. Bu miktarı mevcut ev tüketiminizin üstüne eklediğinizde, hangi tarife kademelerine geçeceğinizi görebilirsiniz.

Evde şarj maliyeti hesaplarken aşağıdaki adımları seyredebilirsiniz:

• İlk 150 kWh için mevcut tarife (mesela 1,50 TL/kWh)
• 150-400 kWh arası için ikinci aşama tarifeyi uygulayın.
• Aylık elektrikli vasıta tüketimi = Günlük averaj km × 30 × Vasıta verimliliği
• Gece tarifesi var ise, off-peak saatlerde şarj ederek %20-30 tutum sağlayın.
• Güneş paneli sisteminiz var ise, gündüz saatlerinde kendi ürettiğiniz elektrikle şarj edin.

Akıllı şarj cihazları kullanarak, elektriğin en ucuz olduğu saatlerde otomatik şarj programı yapabilirsiniz. Bu sayede hem elektrik şebekesine katkı sağlar hem de faturanızı mühim seviyede düşürürsünüz.

DC süratli şarj vs AC şarj: Fiyat farkı ve menzil başına maliyet

Şarj türü seçimi, hem süre hem de maliyet açısından büyük farklar yaratır. DC süratli şarj istasyonları çoğu zaman AC şarja nazaran 2-3 kat daha pahalı olsa da, vakit kazanımı sağlar. AC şarj sistemi alternatif akım kullanırken, vasıta içindeki dönüştürücü bu enerjiyi batarya için uygun hale getirir. DC şarjda ise direkt akım bataryaya iletildiği için oldukca daha süratli şarj gerçekleşir.

AC şarjın en büyük pozitif yanları maliyet etkinliğidir. Bilhassa evde yada işyerinde uzun soluklu park halinde kullanıldığında, elektrik maliyetleri minimum seviyede tutulabilir. DC süratli şarj ise acil durumlar ve uzun yolculuklar için ideal olmakla beraber, yüksek altyapı maliyetleri sebebiyle operatörler tarafınca daha pahalı fiyatlandırılır. Şarj hızı AC şarjda 3-22 kW içinde değişirken, DC süratli şarjda 50-350 kW kapasitelerine ulaşabilir.

DC ve AC şarjı arasındaki farklar ve menzil başına maliyetler şöyleki olur:

• AC şarj (yavaş şarj): 2-5 TL/kWh arası fiyatlandırma
• DC süratli şarj: 6-12 TL/kWh arası yüksek fiyatlandırma
• Menzil başına maliyet: DC şarjda %50-100 daha yüksek
• Kent içi kullanımda AC şarj, uzun yolculukta DC şarj tercih edin.
• Hibrit kullanım stratejisi: Günlük gereksinimler için evde AC, acil durumlar için DC şarj

%0’dan %100’e şarj etmek ne kadar meblağ? Örnek hesaplamalar

50 kWh batarya kapasiteli orta segment bir elektrikli vasıta düşünün. Evde şarj yapmanız durumunda maliyet 50 × 2 TL = 100 TL olacaktır. Aynı vasıta için DC süratli şarj istasyonunda maliyet 50 × 8 TL = 400 TL seviyesine çıkar. 75 kWh batarya kapasiteli lüks segment araçlarda ise evde şarj maliyeti 150 TL, DC şarjda ise 600 TL olur.

Kompakt segment elektrikli araçlar çoğu zaman 30-40 kWh batarya kapasitesine haizdir. 35 kWh bataryalı bir vasıta için evde tam şarj maliyeti 70 TL civarında gerçekleşir. Bu araçların menzili ortalama 250-300 km olduğundan, her kilometre başına düşen maliyet oldukça ekonomiktir.

Performans odaklı elektrikli araçların batarya kapasiteleri 90-100 kWh seviyelerine çıkabilir. Bu tür araçlarda tam şarj maliyeti evde 180-200 TL, süratli şarj istasyonlarında ise 720-800 TL içinde değişmiş olur. Sadece bu araçlar 400-500 km menzil sunarak uzun mesafe konforunu sağlar.

Şarj seviyesi %20’nin altına düştüğünde batarya ömrü korunması amacıyla tam şarj yapmak önerilir. Günlük kullanımda ise %80 seviyesine kadar şarj etmek hem vakit hem de maliyet tasarrufu sağlar.

Şarj istasyonlarının fiyatlandırma modelleri: Dakika, kWh ve durağan(durgun) ücret

Şarj istasyonu operatörleri değişik fiyatlandırma modelleri uygular. Her modelin kendine özgü avantaj ve dezavantajları bulunur, bu yüzden hangi istasyonu kullanacağınızı planlarken fiyatlandırma modelini de göz önünde bulundurmalısınız.

kWh bazlı fiyatlandırma sistemi, sürücüler için en saydam ve adil model olarak kabul edilir. Bu sistemde aracınızın bataryasına aktarılan gerçek enerji miktarı üstünden ücretlendirme yapılır. Dakika bazlı fiyatlandırmada ise şarj istasyonunda geçirdiğiniz süre esas alınır.

Durağan(durgun) ücret modeli, şarj süresi yada enerji miktarından bağımsız olarak tek bir fiyat belirlenir. Bu model çoğu zaman otoparklar ve avmlerinde tercih edilir. Üyelik sistemleri ise tertipli şarj meydana getiren kullanıcılar için aylık yada senelik abonelik karşılığında indirimli tarifeler sunar.

Hesaplamada aşağıdaki durumlar etkili olur:

• kWh bazlı fiyatlandırma: En adil model, aldığınız enerji kadar ödeme yaparsınız.
• Dakika bazlı fiyatlandırma: Şarj hızınıza bağlı olarak maliyet değişmiş olur
• Durağan(durgun) ücret modeli: Şarj süresinden bağımsız tek fiyat
• Üyelik sistemleri: Aylık abonelik karşılığında indirimli tarifeler
• Dinamik fiyatlandırma: Yoğunluk durumuna nazaran değişken fiyatlar

Elektrikli araçla 100 km’nin maliyeti ne kadar?

Elektrikli vasıta ile 100 kilometre kat etmenin maliyeti, aracın enerji verimliliğine ve kullandığınız şarj türüne bağlı olarak değişmiş olur. Verimli bir elektrikli vasıta 100 kilometre için averaj 15-20 kWh enerji tüketir.

Maliyet hesaplaması yaparken en mühim unsur, aracınızın 100 kilometrede ne kadar enerji tükettiğidir. Ufak kent araçları 13-16 kWh/100km tüketirken, büyük SUV modelleri 18-25 kWh/100km içinde enerji kullanır. Hava koşulları, sürüş seçimi ve trafik yoğunluğu da tüketimi direkt etkisinde bırakır.

Elektrikli araçlar 100 km’nin maliyetini hesaplarken aşağıdaki etkenleri göz önünde bulundurabilirsiniz:

• Evde AC şarj ile 100 km: 15 kWh × 2 TL = 30 TL
• Kamu AC şarj istasyonunda 100 km: 15 kWh × 4 TL = 60 TL
• DC süratli şarj ile 100 km: 15 kWh × 8 TL = 120 TL
• Benzinli vasıta ile 100 km (8L/100km, 35 TL/L): 280 TL
• Dizel vasıta ile 100 km (6L/100km, 38 TL/L): 228 TL
• Hibrit vasıta ile 100 km (5L/100km, 35 TL/L): 175 TL
• Kış aylarında elektrikli vasıta ile 100 km: 18 kWh × 2 TL = 36 TL
• Otoyol sürüşünde elektrikli vasıta ile 100 km: 22 kWh × 8 TL = 176 TL

Gerçek hayatta bu maliyetler iyi mi ortaya çıkar? Mesela İstanbul-Ankara arası seyahat planlıyorsanız ve evde tam şarj edip yola çıkıyorsanız, 450 km’lik mesafe için ortalama 135 TL enerji maliyeti ödersiniz. Aynı yolculuğu benzinli araçla yapmanız durumunda yakıt maliyeti 1260 TL civarında olur.

Siz hangi şarj yönteminin daha ekonomik bulunduğunu düşünüyorsunuz? Elektrikli vasıta kullanım deneyimlerinizi ve maliyet hesaplamalarınızı yorumlarda paylaşın.

Elektrikli vasıta şarj tutarı hesaplama hakkında sıkça sorulan sorular

Elektrikli vasıta şarjı ev faturasını ne kadar artırır?

Aylık 1000 km kullanan bir sürücü için ev faturası ortalama 100-150 TL artar. Bu miktar, aracın verimliliği ve elektrik tarifenize bağlı olarak değişim gösterir. Mesela, Tesla Model 3 benzer biçimde verimli bir vasıta kullanan sürücü aylık 60 kWh enerji tüketirken, daha büyük SUV modeller 90 kWh civarında enerji tüketebilir.

Şarj istasyonlarında ödeme iyi mi yapılır?

Bir çok şarj istasyonu mobil uygulama, kredi kartı yada şarj kartları ile ödeme kabul eder. Bazı istasyonlarda QR kod ile süratli ödeme seçeneği de bulunur. Çağıl şarj istasyonları temassız kartlar ve mobil cüzdanları destek sunar.

Gece tarifesi elektrikli vasıta şarjında ne kadar tutum sağlar?

Çift zamanlı tarifede gece saatlerinde şarj yapmak, gündüz tarifesine nazaran %25-40 oranında tutum sağlayabilir. Gece saatleri çoğu zaman 23:00-07:00 arası olarak belirlenir ve bu zamanda elektrik birim fiyatı ortalama 1,20 TL civarında seyreder.