TeknoGelecek: Geleceğin Akıllı ‘Telefonları’ Iyi mi Olacak?

Elektronik devrelerin geçirdikleri süratli evrim, hızla gelişen teknolojinin günden güne daha yüksek süratlerle gelişmesine niçin oluyor. 2000’li yılların başlangıcında suni zekaların insanlığın sonunu iyi mi getireceğine dair hikayeler tekrardan popüler olmaya başladığında, kimse 15 yıl sonrasında onları cebimizde taşıyacağımızı söylememişti. (Normal olarak bu mevzuda öngörüde bulunanlar vardı, sadece gene de kesinlik yoktu)

Peki hızla gelişen teknolojinin gelişmesi, başka hangi mühim pozitif yanları bununla beraber getiriyor? Yanıt: Daha tahmin edilebilir bir gelecek. Buradaki tahmin; neyi iyi mi yaşayacağımıza ilişkin değil, nelerin iyi mi gelişeceğine ilişkin. Hazırsanız, uzunca bir süredir içinde olduğu hayatlarımızı kökünden değiştiren “akıllı” telefonların evrimine yakından bakalım.

Not: Eğer bu işin geçmişini merak ediyorsanız buraya tıklayarak TeknoTarih’in akıllı telefonlarla ilgili kısmına ulaşabilirsiniz.

1. Geleceğin telefonlarında tasarım:

Bugün tasarım, üretilen teknolojiyi insanlara satabilmek için en kuvvetli silahlardan birisi. Güzel olan şeyler bizi devamlı mutlu eder. Bunun teknolojiden, mühendislikten fazlaca insan beyninin yapısıyla ilişkisi var. Günümüz cihazlarının haiz oldukları tasarım özellikleri de göze hoş gelen detaylar sunuyor.

Önümüzdeki 5 yıl içinde telefonların tasarımlarında kalıcı değişimler yaşanacak, köktencilik bir geçiş sürecine gireceğiz. Samsung, Huawei ve Apple benzer biçimde üreticiler, katlanabilir cihazlarını 2019 senesinde piyasaya sürmeye hazırlanıyorlar. İlk cihazlar, daha ilkin de olduğu benzer biçimde kısa sürede yüzüne bakmayacağımız cihazlar haline gelecekler, bundan dolayı fazlaca daha iyilerini göreceğiz.

Samsung’un 2019 senesinde piyasaya sürmesi beklenen katlanabilir telefonuna dair bir konsept

Tüketiciler tarafınca kullanımda olan bir hızla gelişen teknolojinin, kim bilir 10 yıl kadar evvelinde geliştirilmeye başlandığını duymuşsunuzdur. Bir zamanların efsanesi olan Nokia dünyanın en büyük telefon üreticisiyken, 2008 senesinde Nokia Morph isminde bir konsept ile dünyayı sarsmıştı: Saydam, katlanabilir, herhangi şekilde sıvı geçirmez, giyilebilir ve tamamen kablosuz bir aygıt sunmuş, prototiplerini fuarlarda tanıtmıştı. Nokia’nın bir iddiası kalmayınca Morph da unutuldu…

Nokia Morph’un 10 yıl ilkin gösterilen tanıtım videosu

Şimdilerde ise akıllı telefonların ortadan tamamen kalkacaklarına yönelik yorumlar yapılıyor. Bu şüpheler ise boşa değil. Zira gölgede, sessiz sedasız gelişen bazı teknolojilerin birleşimi -ki buna inovasyon diyoruz- akıllı telefonları tarihe gömebilir. Bu mevzuya yazının ilerleyen kısımlarında detaylı olarak değiniyoruz.

2. Geleceğin telefonlarında ekran:

Ekranlar, dünyaya ile kurduğumuz iletişimin en mühim aracıları konumundalar. Şüphesiz ki onlar olmadan nerede ise hiçbir teknolojik cihazın anlamı kalmıyor. Onlarca karmaşık işlemi, milyonlarca dönem yolundan geçen petabaytlarca veriyi ekranlar yardımıyla, anlaşılır bir halde görüyoruz. Her şeye karşın hala fazla hantallar.

Samsung’un katlanabilir ekran prototipi

Önümüzdeki 5 yıl içinde ortaya çıkması, sektörü ele geçirmesi beklenen katlanabilir telefonların, en fazlaca ve en rahat katlanması ihtiyaç duyulan birimi de ekranlar olacak. LG, Samsung benzer biçimde devler, yeni nesil ekran teknolojileri için seneler ilkin aldıkları patentleri, yakında üretim safhasında kullanmak için çalışıyorlar. Ekranlar mevzusunda, katlanabilir telefonlardan daha fazlası da var.

LG’nin bir kağıttan birazcık daha kalınca olan katlanabilir ekranı

Herhangi bir ekran, günümüzde etrafına ışıktan değişik bir şey saçamıyor. Peki ya o ışığın formunu değiştirebilsek, projektör takıp duvara yansıtmaktan ötede bir gerçeklik sunabilsek? İşte o vakit iş ekranlardan uzaklaşıyor.

3. Geleceğin telefonlarında performans:

Bugün piyasadaki en iyi akıllı telefonlardan birisini alırsanız, içinde 7 nanometrelik mimariye haiz, 7 milyara yakın transistör bulunan yongalara haiz oluyorsunuz. Üstelik bu yongaların içerisi PC’lerdeki işlemcilerden daha kalabalık. Merkezi işlem ve görüntü birimlerine son iki senedir suni zeka yazılımlarını yönetmekten görevli olan hususi birimler de atandı.

İşlem gücü açısından artık bir telefon ihtiyacının ötesinde performans sunan bu işlemciler, gelecekte mobil bilgisayarların yerine geçen cihazlar görmemizi sağlayacaklar. Halihazırda Qualcomm Snapdragon 845 benzer biçimde işlemciler, dizüstü bilgisayarlarda kullanılmaya başlandı. Bu bilgisayarlar telefonlar benzer biçimde bir SIM kart girişine haiz olduklarından, aslına bakarsak biçim değişikliğine uğrayan, tablet ve telefon karışımı yeni nesil cihazlar oldular.

İlerleyen yıllarda göreceğimiz mobil işlemciler, daha ufak boyutta, daha yüksek performans sunabilecekler, daha kuvvetli sistemlere haiz olacağız. Bu işlemcilerin 4K videoları, 3 boyutlu görsellerle dakikalar içinde işlediği bir gelecek fazlaca uzağımızda değil.

4. Geleceğin telefonlarında kamera:

Artık uzun metrajlı film çekebilecek kadar kaliteli görüntüler yakalayan, DSLR fotoğraf makinelerini yazılım destekleri yardımıyla aratmayan kameralarımız var. Gene de alınması ihtiyaç duyulan fazlaca yol var. Bundan 5 yıl sonrasında 24 lensli akıllı telefonlar görmeyeceğiz, sadece kamera deneyimi mevzusunda 24 lensin birleşiminden daha üstün sonuçlar veren kamera donanımları göreceğiz. Değişik objektiflerin, odak uzunluklarının yarattığı fotoğraflar, yazılımların ve suni zekanın gelişmesiyle büyük kameraları tarihe gömecek.

Durun, bir sorun var: Tüm bu tarz şeyleri yaparken devamlı priz mi arayacağız?

5. Geleceğin telefonlarına enerji:

Değişen teknolojinin en yavaş gelişen alanına hoş geldiniz. Enerji problemi hala kalıcı bir halde çözülemedi. Akıllı telefonlar her geçen gün daha yüksek güç talep ediyor, üreticiler bataryalarını daha da zorluyor. Bundan dolayı patlayan bataryaların tek suçlusu, onları üreten firmalar değil; bu riski göze alıp, o cihazları satın alan tüketicilerde de hata var.

Enerji mevzusunun her gece, kimi zaman günde iki kere şarja takılan cihazlarla çözülmeye çalışmış olduğu bir ortamda, vizyonun, işlemcilerin ve öteki birimlerin gelişimi bir noktada tıkanacaktır. Bilim ise burada imdadımıza yetişiyor, bizlere geleceğin batarya teknolojilerini sunuyor:

• Lityum-oksijen bataryalar
• Hareketle enerji dolumu
• Güneş enerjisi
• Güneş enerjisi yakalamak için giyilebilir hücreler
• Kendi kendini onarım eden bataryalar
• Sodyum-iyon (sıvı) bataryalar

Her bir hızla gelişen teknolojinin diğerinden daha üstün yönü, sağlamış olduğu değişik avantajları ve dezavantajları var. Hepsi göz önünde bulundurulduğunda, bahsettiğimiz o tıkanma süreci yaşanmadan, enerji problemininin da çözüleceğini düşünüyoruz.

6. Geleceğin telefonlarında taşınabilirlik:

Katlanabilir yapıya haiz olan esnek elektronik devreler, cihazların değişik formlara kavuşmalarını sağladıkları için, beklenmedik gidişatlara yol açabilirler. Şu anda bir çok insana akıllı telefon taşımamak garip geliyor, sadece onu kolunuzda ya da kulağınızda taşıyabileceğiniz günler fazlaca yakın.

Daha hafifçe ve ince tasarıma haiz olacak bu cihazlar gelecekte o denli taşınabilir olacaklar ki, moda dünyasında bile kendilerine yer bulmaları mümkün olacak. Giyim firmalarının büyük yatırımlar yaparak kendi mobil cihazlarını satışa sunduklarını düşünün. Kol saatinden daha fazlası fazlaca yakın. Normal olarak bu değişiklik, bazı köktencilik teknolojilerin de desteğini alacak.

7. Geleceğin telefonlarında bağlantı:

Bağlantı vakasını iki değişik başlık altında toplamakta yarar var. Bunlardan ilki kontakt bağlantıları, doğrusu hücresel veriler. 5G teknolojisi için Çin ve ABD’nin kıyasıya savaşım etmiş olduğu bir döneme girdik. Bu devrimin daha önceki 3G ya da 4G devrimlerinden fazlaca daha etkili olacağını bekliyoruz. Anlatmaya çalıştığımız şey, 4K çözünürlüğünde bir filmi trende giderken izleyebilmek değil.

Daha çok aygıt internete bağlı duracak, kim bilir günün birinde Wi-Fi hatlarıyla sağlanan mahalli kablosuz bağlantılara olan ihtiyacımız ortadan kalkacak. 5G ile bu hakikaten kolay olsa gerek.

Bağlantı mevzusunun ikinci mevzusu ise donanımsal bağlantılar. Kulaklık girişi, artık cihazların kibar gövdelerinde 3.5 mm’lik bir delik açmış olduğu için kaldırıldı. Kablosuz şarj, hala stabil bir teknoloji olmasa da yaygın bir halde kullanılmaya devam ediyor. Oldukca değil, önümüzdeki 5 yıla üstünde herhangi bir fiziki donanım girişinin olmadığı telefonlar göreceğiz.

8. Geleceğin telefonlarında gerçeklik:

Gerçeklik, işin felsefesine girersek içinden çıkamayacağımız bir mevzu. Ekranlar, uzun süredir bilincimizin en büyük yönlendiricisi oldular. Yukarıda bahsettiğimiz ekran evriminin sonunda, artık fizyolojik olarak camdan perdeler taşımayacağız. Peki ya ne olacak? Mini projektörler, bir mermer benzer biçimde şekillendirilebilen, sadece hiçbir ağırlığı olmayan ışık teknolojileri. Kısaca hologramlar, doğrusu arttırılmış gerçeklik devrimi…

Sanal gerçeklik teknolojileri çoktan geri planda kaldı. Giyilebilir cihazlarla arttırılmış gerçeklik teknolojilerinin bir araya gelmiş olduğu bir dünyada, mobil cihazların ekranlarla olan birlikteliği son bulacak. Hani o GORA’daki meşhur banyo sahnesi var ya, o denli gerçekçi olmasa da futbol maçlarını masanızın üstüne yansıtılan 3 boyutlu sahalarda izlemeye başlayacaksınız:

Bu yaklaşım size birazcık abartılı gelebilir, bundan dolayı hemen hemen arttırılmış gerçeklik teknolojileri bile tek başlarına yeteri kadar yaygın değiller. Bunun için ilk olarak ana akım üreticilerden, kısa sürede gelecek ataklar göreceğiz. Mesela Apple’ın tam bir muammaya dönen gözlükleri, Samsung’un hologram birimlerine haiz akıllı telefonlarına azca vakit kaldı.

9. Geleceği… Pardon, akıllı telefonların ölümü:

Akıl kalımlı duracak, sadece birazcık daha uzak bir gelecekte, kim bilir 15-20 yıla kullandığımız cihazlara “telefon” demekte zorlanacağız. Bir ihtimal “Alo” kelimesi hiçbir vakit ortadan kalkmayacak, sadece birisini aramak için yakında yalnız web bağlantısı kafi olacak. Giyilebilir teknoloji cihazlarının yok sattığı yakın gelecekte, telefonlarımızı yavaş yavaş üzerimizde taşıma ihtiyacı hissetmeyeceğiz. Bugün bunun en somut örneği Apple ve Samsung’un yeni nesil akıllı saatleridir. Telefonu evinizde unutsanız dahi, saatinizle tüm gün görüşme yapabilmeniz şu an bile mümkün.

Ekranlara olan bağımlığımızı iyi mi yeneceğimizi de soranlarınız olacaktır. Size gözden kaçan ufak bir sır verelim. Google ve Apple, son geliştirici toplantılarında, akıllı telefon ve ekran bağımlılığına karşı resmen cenk başlattılar. Instagram, artık telefonu elinizden bırakmanızı sağlamak için size “görülebilecek her şeyi gördün” uyarılarında bulunuyor. Kısaca tüm dünyayı teknolojiye bağımlı hale getiren firmalar, bu bağımlılıklarla savaşmaya başladılar.

Peki bu cenk neye işaret ediyor, söz mevzusu şirketlerin kendi topuklarına sıkması düzgüsel mi? Hem de fazlasıyla. Eğer bağımlılığı yaratanlar o bağımlılığı yok ediyorlarsa, bağımlı olacağınız yeni şeyleri sunacaklar anlamına gelir. Muhtemelen o şeyler, ekransız ve giyilebilir cihazların baskın olduğu bir dünyada suni zekalar olacak.

Artık insansı ses sentezi mevzusunda suni zekalar, gerçek insanları bir “insan” olduğu yönünde kandırabiliyorlar. Bu da gelecekte cihazlarımızı üzerimize giyerken, onlarla konuşacağımız anlamına geliyor. WhatsApp hala yaşar mı kim bilir, sadece Siri gelen mesajları sizin için okumaya başladı bile. Gelecekte sizin konuşma tarzınızı tamamen anlayabilen suni zekalı asistanlar, insanlara kıyasla fazlaca kontakt kuracağınız şeyler olacaklar. Ekranlar gidecek, cihazlara “telefon” demeyeceğiz, bağımlısı olacağınız suni dünyalarda, tamamen insan üretimi olan kişiliklerle kontakt kuracağız. Asistanınız sizin yerinize bir restoranı arayıp buluşma alacak, sizi uyandıracak, sizin için taksi çağıracak.

Akıllı telefonların akılları gelişmeye devam edecek, sadece tarih olan her teknoloji benzer biçimde bigün akıllı telefonlar da unutulacak.

TeknoGelecek serimizin önceki yazılarına ulaşmak için aşağıdaki bağlantılara tıklayabilirsiniz:

Hala akıllı telefonları kullanıyorken, teknoloji dünyasından en yeni haberlere, pek fazlaca emsalsiz içeriğe daha süratli ulaşmak için Webtekno uygulamasını indirebilirsiniz:

[APPLICATION:394]Webtekno (android) [/APPLICATION] [APPLICATION:393]Webtekno (ios) [/APPLICATION]