Türkiye’de Otonom Araçların Kontrol Edilebileceği Pistler Yok

Belirlenen konuma kendi kendine gidebilen suni zeka destekli otonom araçlar çok da fazla uzak olmayan bir gelecekte trafiğin bir parçası olacak. Otonom araçlarla ilgili emek harcamalar her geçen gün hız kazanarak artarken, otonom araçların trafiğe çıkması ile ilgili bazı problemler ise hala çözülebilmiş değil. AVL Araştırma ve Mühendislik Türkiye Genel Müdürü Dr. Serkan İmpram, Sözcü’ye yapmış olduğu açıklamalar ile otonom araçların vasıta trafiğinin parçası olması yolunda karşılaşılan engelleri ve çözümlerini deklare etti. Şirketlerin 2025 yılına kadar otonom araçları trafiğe hazırlamayı vadettiklerini belirten İmpram, şu şekilde konuştu;

“Büyük otomotiv üreticileri otonom araçlar için meydana getirilen hazırlıkların 2025 yılına kadar tamamlanmasını öngörüyor. Üretici şirket olmayan bazı firmaların hedefleri ise daha değişik olabiliyor. Sadece burada otonomluk seviyesini iyi belirlemek gerekir. Tam otonom anlamına gelen L5 seviyesi gerek altyapı gereksinimleri gerekse de oldukca gelişmiş bir suni zeka gerektirmesi sebebi ile 2025’te mümkün görünmüyor. Buna rağmen aracınızın kendi kendine park alanına gidip ihtiyacınız olduğunda da sizin yanınıza gelmesi anlamına gelen L4 fonksiyonlar daha kısa bir süre içinde son kullanıcı ile buluşacak. Trafik sıkışıklığı asistanı şeklinde, hala sürücünün arka planda güvenlik amaçlı bulunmuş olduğu L3 seviyesi fonksiyonlar pazara yakında girecek olgunluğa ulaşmak suretiyle. Beraber kullanıldığında L2, tek başlarına L1 otonomluk elde eden şerit takip asistanı ve adaptif hız sabitleme sistemi ise uzun süredir aslına bakarsanız kullanımda.

*
*

Dünya sıhhat örgütü verilerine bakılırsa, dünya genelinde her yıl 1,2 milyon insan ölümcül trafik kazalarından etkileniyor. Karayollarında meydana gelen bu kazaların istatistiksel olarak %90’ı sürücü kaynaklı olduğu belirtiliyor. Sürücü hatalarını ise idrak etme hataları, karar alma hataları, performans eksikliği, dikkatsizlik, dalgınlık, uyuyakalmak şeklinde sıralamak ve çoğaltmak mümkün. Günümüzde mevcut olan ve tam otonom araçlara atılan adımlar olarak niteleyebileceğimiz sürücü bitkinlik tespit sistemi, acil durum fren sistemi, yaya idrak etme sistemi, şeritten ayrılma uyarı sistemi, kör nokta tespit sistemi şeklinde sürücü destek sistemleri bile sürücü kaynaklı bu kazaları önlemede oldukça etkili. Bu açıdan düşünüldüğünde tam otonom vasıta, asla yorulmayan, bir insana bakılırsa oldukca daha iyi görebilen, algılayabilen ve oldukca daha süratli karar verip uygulayabilen bir sistem olacağından, günümüzdeki averaj bir sürücüye bakılırsa oldukca daha güvenli olacağı kati gözüküyor.

Bu mevzuda oldukca mühim emek harcamalar var. İnternetin yaygınlaşması ile tanıştığımız bir oldukca büyük siber güvenlik şirketi, ki çoğumuz bilgisayarlarımızda bu firmaların virüs koruma programlarını kullanıyoruz, otomotiv ve GSM firmaları ile beraber mühim emek harcamalar yürütüyorlar.Vasıta bilgisayarını, dolayısı ile vasıta yazılımını sistem dışına açtığınızda hücum riski daima olacaktır. Bugün en güvenli dediğimiz kurumların web siteleri bile dışarıdan ataklarla ele geçirilip tahrip edilebilmekte. Vasıta üstünde de benzer şekilde bu saldırıları algılayabilen, saldırıyı lüzumlu bölgelere raporlayabilen ve gerekirse aracı “kapatan” sistemler bulunacak.

*
*

Konvansiyonel araçların testleri gerçekleştirebilmek için lüzumlu olan kontrol altyapısı Türkiye’de oldukca kısıtlı. Bir tek birkaç büyük imalatçının kendi araçlarını kontrol ettikleri kontrol pistleri mevcut, bunlarda da otonom vasıta testleri için özelleşmiş bölümler yok. Benzer emek harcamalar için Macaristan bu alanda ciddi yatırımlar yapıyor, tamamen otonom vasıta sistemleri için özelleşmiş, suni kent içi ve 10 km’lik akıllı otoyol ortamlarını barındıran entegre bir kontrol pisti inşa ediyor. Türkiye’de de benzer bir yapı kurulabilir, Türkiye’deki otomotiv imalatçılarının ve Avrupa’ya yakın olması açısından pist için en uygun yer Marmara Bölgesi olacaktır. Bununla birlikte, TEM otoyolunun belirli bir bölgesi otonom vasıta testlerine destek olmak amacı ile akıllı çeşitli durağan(durgun) sensör sistemleri ve V2X iletişim sistemleri ile donatılabilir.

2020 senesinde otonom vasıta piyasa kıymeti 60 Milyar Euro seviyelerinde olacak. Pazarda HMI, veri güvenliği, V2X, haritalama ve navigasyon, denetim sistemleri yazılımları, sensör donanım teknolojileri, sensör yazılımları, V2X altyapı ve donanımı şeklinde birçok alan büyümeye devam edecek. En büyük hisse ise asla kuşkusuz yazılım alanında olacak. Ikimiz de AVL Araştırma ve Mühendislik Türkiye olarak ülkemizin bu pazar payında yer alabilmesi için İstanbul’da iki Ar-Ge merkezimizle hibrit-elektrikli ve otonom vasıta denetim yazılımları geliştiriyoruz ve emisyonların ve yakıt tüketiminin iyileştirilmesine yönelik kalibrasyon emekleri yapmaktayız. Ekiplerimiz, geleneksel motor teknolojilerinden suni zeka içeren otonom sürüş teknolojilerine kadar oldukca çeşitli alanlarda emek harcamalar yaparak hem ülkemizin otomotiv teknolojilerindeki pazar payını artırmayı hem de gelişmiş mühendislik kaynağına katkıda bulunmayı hedefliyor.”